Wat trek je aan op noorderlichtjacht?
Trek drie lagen aan, met wol direct op je huid, en besteed de meeste aandacht aan je voeten, handen en hoofd, want daar voel je de kou het eerst. Bij de meeste tours krijg je er een thermopak overheen, maar dat pak werkt alleen goed als je eronder al warm gekleed bent.
Waarom je het koud krijgt van stilstaan
Op noorderlichtjacht draag je drie lagen kleding, met wol direct op je huid, en zorg je vooral voor warme voeten, warme handen en een muts over je oren. De kou zit niet in het lopen of het rijden. Je krijgt het koud van het stilstaan. Een tour duurt vier tot acht uur, en een groot deel daarvan sta je buiten op een parkeerplek of in de sneeuw aan een fjord en kijk je omhoog. Je beweegt weinig, dus je lichaam maakt nauwelijks warmte aan. Na een uur merk je het eerst aan je tenen en daarna aan je vingers. Komt er wind bij, en aan de kust is dat vaak zo, dan voelt het een stuk kouder dan de thermometer zegt.
Tussendoor stap je terug in een warme bus of minibus, en juist die wisseling maakt het lastig. Trek je in het voertuig te veel uit, dan sta je straks koud buiten. Houd je alles aan, dan ga je zweten, en dat vocht koelt later af tegen je huid. Het doel is droog blijven en de warmte vasthouden die je al hebt. Tijdens de poolnacht rond de jaarwisseling komt daar nog bij dat je overdag nauwelijks zon ziet om op te warmen.
Drie lagen over elkaar
Met drie lagen stel je je warmte bij zonder je hele kleding te veranderen. Zo pak je ze aan.
- Op je huid draag je lang thermisch ondergoed, boven en onder, liefst van merinowol. Wol blijft warm als je wat transpireert. Een katoenen shirt laat je thuis, want katoen wordt nat en blijft koud.
- Daarover komt een isolerende laag, zoals een fleecetrui of een licht donsjack. Twee dunne lagen houden vaak meer warmte vast dan één dikke, en in de bus trek je er makkelijk één uit.
- Buiten draag je een jas en broek die wind tegenhouden en tegen sneeuw en natte buien kunnen. Een skibroek werkt goed. Bij veel tours krijg je hiervoor een thermopak, dat je over je eigen kleren aantrekt.
Kies een jas die over je heupen valt. Die houdt je onderrug warm als je bij het kampvuur zit of op een koude bank wacht. Reken er niet op dat een thermopak je warm houdt als je eronder alleen een spijkerbroek en een dun shirt draagt.
Hoofd, handen en voeten
Op deze plekken voel je de kou het snelst. Een muts die je oren helemaal bedekt en een col of buff voor je nek en kin zijn het minimum. Voor je handen werkt een combinatie het best, met dunne handschoenen die je aanhoudt als je je telefoon bedient en daaroverheen dikke wanten. Wanten zijn warmer dan vingerhandschoenen, omdat je vingers elkaar verwarmen.
Aan je voeten trek je wollen sokken, eventueel twee paar, en schoenen die gevoerd en waterdicht zijn, met een dikke zool tegen de kou van de grond. Neem ze liever een maat groter, want knellende schoenen houden het bloed tegen en dan worden je tenen sneller koud. Hand- en voetwarmers, kleine zakjes die warm worden zodra je ze openmaakt, zijn goedkoop en nemen geen ruimte in. Stop er een paar in je jaszak voor het moment dat je vingers stijf worden.
Spikes voor gladde stoepen
Onder je voeten ligt nog een probleem. In Tromsø, Alta, Svolvær en Narvik kunnen stoepen en straten in de winter spiegelglad zijn, en op de plekken waar de bus stopt ligt vaak aangestampte sneeuw of ijs. Een paar spikes of ijsgrips die je onder je schoenen schuift, maakt een groot verschil. Ze zijn licht en passen in een jaszak. Op de weg naar het verzamelpunt in het donker voorkomen ze een val, net als op een bevroren parkeerplek waar je met je hoofd omhoog rondloopt.
Wat de tours je lenen
Bijna elke tour helpt je met een buitenlaag, maar wat je precies krijgt, verschilt.
| Tour | Prijs vanaf | Thermopak | Laarzen en extra's |
|---|---|---|---|
| Snow Travels, Tromsø (onze keuze) | ~€ 148 | inbegrepen | voetwarmers |
| Bifrost Tours, Tromsø | ~€ 60 | inbegrepen bij de minibus, vooraf te huur bij de bus | geen laarzen vermeld |
| Arctic Glow, Tromsø | ~€ 136 | als het nodig is | dekens |
| Alta Adventure, Alta | ~€ 220 | te leen | laarzen te leen |
| Bravo Travelling, Lofoten | ~€ 164 | inbegrepen | geen winterschoenen |
| Privétour, Harstad en Narvik | ~€ 239 | niet vermeld | zelf meenemen |
| Sneeuwscooter, Alta | ~€ 244 | inbegrepen | laarzen, handschoenen, helm |
Bij de jacht zonder tijdslimiet van Snow Travels voor ~€ 148 krijg je een thermopak met voetwarmers. Bij de voordelige jacht van Bifrost Tours, vanaf ~€ 60 hangt het van je optie af. In de minibus zit het pak erbij, bij de grote bus huur je het vooraf. Het familiebedrijf Arctic Glow geeft je een pak als dat nodig is en heeft dekens aan boord. De meeste hulp krijg je bij de kleine groep van Alta Adventure, die pakken en laarzen uitleent. Ook de minibus van Bravo Travelling op de Lofoten heeft pakken, maar winterschoenen neem je zelf mee. Bij de privétour in Harstad en Narvik staat niets over een pak in de beschrijving, dus daar zouden wij met eigen warme kleding komen. Op de sneeuwscootertocht vanuit Alta krijg je pak, laarzen, handschoenen en helm, want op een rijdende scooter is de wind feller dan op welke parkeerplek ook.
Warm ingepakt op jacht
Bij Snow Travels zitten een thermopak en voetwarmers in de prijs van ~€ 148, en annuleren is gratis tot 24 uur van tevoren.
Telefoon en batterijen in de kou
Kou trekt de lading uit batterijen. Een telefoon die bij vertrek vol was, kan buiten opeens bijna leeg zijn of uitvallen. Draag hem daarom in een binnenzak dicht bij je lichaam en haal hem alleen tevoorschijn als je een foto maakt. Een powerbank in een andere binnenzak helpt, en voor een camera neem je reservebatterijen mee die je ook warm bewaart. Komt een koude camera binnen in de warme bus, dan beslaat de lens. Stop hem eerst in je tas en laat hem langzaam op temperatuur komen. Met dunne handschoenen die op een touchscreen werken, hoef je je vingers niet bloot te geven. Meer over instellingen en een statief lees je in onze gids over noorderlicht fotograferen.
Kinderen warm houden
Kinderen koelen sneller af dan volwassenen en zeggen het vaak pas als ze het al koud hebben. Geef ze dezelfde drie lagen, een reservepaar wanten in je tas en een paar handwarmers, en vraag vooraf of de tour pakken in kindermaten heeft. Let ook op de leeftijdsgrenzen. Snow Travels neemt kinderen vanaf 7 jaar mee, Arctic Glow en Alta Adventure pas vanaf 12. Hoe je een lange nacht met kinderen aanpakt, staat in onze gids voor gezinnen.
Kopen, lenen of huren
Heb je thuis al skikleding, dan heb je het grootste deel al. Ontbreekt er veel, kijk dan welke tour het pak of de laarzen regelt, en neem huur of aankoop mee in je budget. Bij de bus van Bifrost Tours huur je het pak erbij, bij Snow Travels en Alta Adventure niet. Wat zulke verschillen voor je totale reis betekenen, rekenen we voor in onze gids over de prijzen. Twijfel je nog tussen kust en binnenland, weet dan dat het rond Alta kouder is dan in Tromsø, maar vaak droger. Daarover gaat onze vergelijking van Tromsø en Alta. Meer praktische tips vind je bij de tips op onze startpagina.